TONOZLU YAPI
Hierapolis
Caddesi Doğu Portiği’nin doğu bitişiğinde yer alan yapı dikdörtgen planlı olup
iç ölçüleri 5.75x11 m, yüksekliği ise 3.50 metredir. Hierapolis Caddesi'nin ilk
yapım evresinde dükkân ya da depo olarak inşa edilen yapı, son evresinde (MS 9.
yüzyıl) mezar olarak kullanılmıştır. Yapı içerisinde bulunan kafatasları (C14
analizi yapılmıştır), MS 9. yüzyıla tarihlendirilen freskolar ve sikkeler bunu
kanıtlamaktadır.
Doğu-batı yönlü planlanan yapının üst örtüsü çay taşı ve harç ile
meydana getirilen tonozla oluşturulmuştur (Figür 1 ve Figür 2). Yapının batısında bir giriş kapısı bulunmakta (Figür 3) ve girişin karşısındaki doğu duvarı üzerinde de bir ışıklık yer
almaktadır. Işıklıktan ve batıdaki giriş kısmından içeri doğal yollarla akan
erozyon toprağı, yapıyı çatı seviyesine kadar doldurmuş ve korumuştur (Figür 4). Kazı toprağı, elektrikli yükleme bandı yardımıyla yapının dışına
taşınmıştır.
Yapının doğu duvarının batı cephesi üzerinde fresk bulunmaktadır (Figür 5). Fresk
üzerinde iki pano ve panolar içerisinde de çok renkli olarak yapılmış figür ve
bezemeler yer almaktadır. Solda yer alan panoda, merkezde yer alan ve üzerinde
olasılıkla İsa Peygamber'in cepheden portresinin yer aldığı kalkan, her iki
yanda yer alan uçar pozisyondaki iki melek tarafından taşınmaktadır.
Kompozisyonun sağ üst köşesinde elinde ucu haç biçimli asa tutan bir aziz(?)
yer almaktadır. Günümüze kadar korunamamış olsa da benzer bir aziz betimlemesi
merkezde yer alan sahnenin sol tarafında da olmalıdır. Sağdaki panoda ise mekân
içerisindeki bir pencereden dışarıya bakar pozisyonda bir kadın figürü
betimlenmiştir. Kompozisyonun tamamı düşünüldüğünde İsa Peygamber'in göğe
yükseliş sahnesi (ascension) ve bunu izleyen aziz ve inananlar
resmedilmiş olmalıdır.
