Sıvı Kapanımı ve Maden Yatakları Laboratuvarı

Sıvı Kapanımı Nedir ?

Minerallerin oluşumu sırasında kristal yapı içerisine hapsolmuş sıvı damlacıklarına sıvı kapanımları denir. Sıvı kapanımı incelemeleri cevher oluşturucu çözeltiler hakkında bilgiler elde etmek için kullanılan bir yöntem olup, son otuz yıldır literatürde bu konuda yapılmış pek çok çalışma bulunmaktadır. Kapanım içinde sıvı ve gaz bulunabileceği gibi ikisi bir arada da bulunabilir. Kapanım içinde saf su, çeşitli konsantrasyonlarda tuzlu su, gaz ve bunlara ek olarak ikincil mineraller bulunabilir.

 

Sıvı kapanımı incelemeleri ile elde edilebilecek verilere değinecek olursak;

a) Sıcaklık; Sıvı kapanımlar en güvenilir jeolojik termometreler olarak bilinmektedir. Kristallerle sıvıların genleşme oranları farklı olduğu için sıvı kapanımları içinde bir gaz kabarcığı oluşur. Bu soğumayla meydana gelen bir durumdur. Eğer sıvı kapanım ısıtılırsa o zaman sistem tersine dönecek ve belli bir sıcaklıkta kabarcık kaybolacaktır. İşte kabarcığın kaybolduğu bu sıcaklığa homojenleşme sıcaklığı denir.

b) Yoğunluk; Cevheri oluşturan ilk eriyiğin yoğunluğu sıvı kapanımlarının hacimleri kullanılarak tayin edilebilir. Çünkü buradaki yoğunluk hacimle doğru orantılıdır. Eğer sıvı kapanımlar fazların (katı, sıvı, gaz) bağıl hacimlerini tayin edebilecek şekilde (geometrik olarak düzgün ve tüp şekilli) elde edilirse ilgili tablodan yararlanılarak bir tahmin yapılabilir.

c) Basınç; Hacim, Sıcaklık verilerinden ve donma noktası değerlerinden elde edilen ortalama bileşimlerden hesaplanır. ölçülen homojenleşme sıcaklıkları gerçek oluşum sıcaklığından ve böylece bulunan basınçlarda gerçek basınçlardan daha düşüktür. Bu nedenle düzeltme tablosuna göre basınç değerinin düzeltilmesi gerekir

d) Oluşum Derinliği; Bileşimleri (%NaCI) bilinen tuzlu eriyiklerin kaynama noktası eğrileri ile oluşum derinliği arasındaki ilişkiden yararlanılarak cevherleşmenin oluşum derinliği tayin edilebilir

Minerallerin oluşumu sırasında kristal yapı içerisine hapsolmuş sıvı damlacıklarına sıvı kapanımları denir. Sıvı kapanımı incelemeleri cevher oluşturucu çözeltiler hakkında bilgiler elde etmek için kullanılan bir yöntem olup, son otuz yıldır literatürde bu konuda yapılmış pek çok çalışma bulunmaktadır. Kapanım içinde sıvı ve gaz bulunabileceği gibi ikisi bir arada da bulunabilir. Kapanım içinde saf su, çeşitli konsantrasyonlarda tuzlu su, gaz ve bunlara ek olarak ikincil mineraller bulunabilir.

Announcements View All